Gerszon Dua-Bogen

Działacz komunistyczny
04.05.1892 12.02.1948 Siedlcach

Biografia

Urodził się w biednej, ortodoksyjnej rodzinie żydowskiej w Siedlcach. W 1909 wstąpił do Poalej Syjon.

W 1911 wyemigrował do Stanów Zjednoczonych, wrócił w 1913 i kontynuował działalność w Poalej Syjon, m.in. jako sekretarz oddziału warszawskiego.

W 1920 wyemigrował do Palestyny, gdzie współzałożył Komunistyczną Partię Palestyny i został jej pierwszym sekretarzem. Represjonowany przez władze brytyjskie, w 1921 powrócił do Polski i został sekretarzem Centralnego Komitetu Poalej Syjon - Lewicy.

W 1922 wyjechał na przeszkolenie do Moskwy i powrócił pod koniec roku. Do 1927 pełnił funkcję sekretarza Centralnego Biura Żydowskiego. W 1924 został dwukrotnie aresztowany za działalność antypaństwową i wyjechał ponownie do Związku Radzieckiego, gdzie kierował Centralną Szkołą Partyjną przy KC Komunistycznej Partii Zachodniej Białorusi.

W 1928 został skierowany przez partię do Stanów Zjednoczonych w celu propagandy wśród robotników amerykańskich. Zagrożony aresztowaniem, najpierw wrócił do Moskwy, a następnie do Polski. W marcu 1929 ponownie aresztowany; w 1930 zwolniony za kaucją. Udał się ponownie do ZSRR, gdzie przebywał do 1935, pracując w Międzynarodówce Komunistycznej.

W maju 1935 wrócił do Polski i został kierownikiem Wydziału Żydowskiego przy Sekretariacie Krajowym KPP, jednocześnie nadzorując centralne ośrodki Komunistycznych Partii Zachodniej Ukrainy i Zachodniej Białorusi.

W 1937 został delegowany do Hiszpanii, gdzie kierował pracą partyjno-polityczną w Bazie Brygad Międzynarodowych w Albacete. Był jednym z organizatorów Żydowskiej Kompanii im. Naftaliego Botwiny w Brygadzie im. Jarosława Dąbrowskiego.

Po delegalizacji Komunistycznej Partii Polski w 1938 wyjechał do Paryża, gdzie nawiązał kontakt z Komunistyczną Partią Stanów Zjednoczonych. Wybuch II wojny światowej zastał go we Francji. W 1942 przedostał się na Kubę, gdzie przebywał do 1947.

We wrześniu 1947 wrócił do Polski i pracował w Komitecie Centralnym Polskiej Partii Robotniczej oraz w Centralnym Komitecie Żydów Polskich. 12 lutego 1948 zginął w wypadku samochodowym pod Oświęcimiem. Został pochowany na cmentarzu żydowskim przy ul. Okopowej w Warszawie (kwatera 31, rząd 3). Pośmiertnie odznaczono go Krzyżem Złotym Orderu Virtuti Militari.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Współzałożył Komunistyczną Partię Palestyny i był jej pierwszym sekretarzem.
Sekretarz Centralnego Biura Żydowskiego (1922–1927).
Kierownik Wydziału Żydowskiego przy Sekretariacie Krajowym KPP (1935).
Organizator Żydowskiej Kompanii im. Naftaliego Botwiny w Brygadzie im. Jarosława Dąbrowskiego (1937).
Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Złotym Orderu Virtuti Militari (1948).

Ciekawostki

Zginął w wypadku samochodowym pod Oświęcimiem w 1948 roku.
Został pochowany na cmentarzu żydowskim przy ul. Okopowej w Warszawie (kwatera 31, rząd 3).
Pośmiertnie odznaczono go Krzyżem Złotym Orderu Virtuti Militari.

Udostępnij