Tusk: kryptowaluty, paliwa i weta prezydenta tworzą "ponurą całość". Rząd przyjął dwie kluczowe ustawy
1,6 mld zł strat i "magiczny trójkąt" premiera
Premier Donald Tusk odniósł się do publikacji dziennika "Financial Times", który opisał jedną z największych afer finansowych w historii Polski. Chodzi o nieudaną transakcję zakupu wenezuelskiej ropy przez spółkę Orlen Trading Switzerland, zawartą w czasie, gdy prezesem koncernu był Daniel Obajtek. Według ujawnionych informacji spółka wypłaciła pośrednikowi około 230 mln dolarów zaliczki na dostawy ropy, które ostatecznie w dużej mierze nie zostały zrealizowane. Straty państwa polskiego tylko w tej jednej sprawie oszacowano na 1,6 mld zł.
Szef rządu nie pozostawił złudzeń co do skali problemu, wskazując na splot trzech elementów, które jego zdaniem składają się na "bardzo ponurą całość". Mowa o kryptowalutach, brudnych interesach na paliwach oraz konsekwentnych wetach i blokadach ze strony prezydenta. Premier podkreślił, że to właśnie kryptowaluty miały posłużyć jako narzędzie do realizacji nieuczciwego interesu paliwowego, a cała operacja opierała się na dziwnych pośrednikach i przekazywaniu pieniędzy bez jakichkolwiek gwarancji uzyskania surowca.
"Wszystko układa się w bardzo ponurą całość, bo oprócz tego magicznego trójkąta: kryptowaluty, brudne interesy na paliwach i PiS, dochodzą konsekwentne weta lub blokady ze strony Prezydenta"
Donald Tusk, Premier RP
Premier zapowiedział pełne rozliczenie wszystkich nieprawidłowości związanych z działalnością Orlenu za czasów poprzedniej władzy. Zapewnił, że Polacy mają prawo znać prawdę o tej sprawie, dlatego informacje o śledztwie i jego postępach będą sukcesywnie przekazywane opinii publicznej.
Nadzór prokuratorski i zarzuty dla podejrzanych
Sprawa jest traktowana niezwykle poważnie przez wymiar sprawiedliwości. Osobisty nadzór nad śledztwami dotyczącymi Orlenu sprawuje Prokurator Generalny Waldemar Żurek. Część osób usłyszała już zarzuty, a niektórzy podejrzani ukrywają się przed wymiarem sprawiedliwości, między innymi w Dubaju. Premier odniósł się również do nerwowych reakcji ze strony otoczenia prezydenta i polityków opozycji, sugerując, że wynikać one mogą z obawy przed ujawnieniem sieci powiązań, która przerosła zaangażowanych w nią ludzi.
"Teraz rozumiem nerwowe zachowania urzędników Prezydenta i polityków opozycji. Dzisiaj łatwiej jest zrozumieć ich strach, bo wygląda na to, że w aferze Zondakrypto i tej paliwowej, możemy mieć do czynienia z siecią brudnych interesów, która ich przerosła"
Donald Tusk, Premier RP
Zdaniem szefa rządu skala nieprawidłowości jest bezprecedensowa, a cały świat dowiaduje się o aferze Orlenu za czasów pana Obajtka. Podkreślił, że tylko w tej jednej sprawie straty sięgają miliardów złotych, co czyni ją jednym z największych skandali w najnowszej historii kraju.
Podatek od nadzwyczajnych zysków i drugie podejście do CPN
Rząd po raz drugi przyjął projekt ustawy przewidującej opodatkowanie nadzwyczajnych zysków przedsiębiorstw paliwowych. Celem regulacji jest umożliwienie finansowania działań osłonowych dla kierowców oraz ograniczenie skutków wzrostu cen paliw. Premier zaapelował do prezydenta Karola Nawrockiego, aby nie blokował ustawy, która już raz została przyjęta przez Radę Ministrów, ale została zablokowana przez głowę państwa, która nie złożyła pod nim podpisu i skierowała go do Trybunału Konstytucyjnego.
"Gwarantuję, że jeśli Prezydent wreszcie podpisze ponownie złożoną ustawę o nadzwyczajnych zyskach, natychmiast zrealizujemy kolejny etap CPN"
Donald Tusk, Premier RP
Premier zaznaczył, że to nie obywatele powinni ponosić koszty kryzysu paliwowego, ani odpowiadać za wojnę na Bliskim Wschodzie czy politykę zagraniczną Donalda Trumpa i Władimira Putina. Środki pozyskane z podatku mają pozwolić po raz kolejny w tym roku obniżyć VAT i akcyzę na paliwa. Argumentem przemawiającym za jak najszybszym przyjęciem ustawy są wyniki finansowe Orlenu, który w pierwszym półroczu 2026 r. osiągnął niemal 16 mld zł zysku netto, wobec niespełna 6 mld zł rok wcześniej.
- Straty państwa w aferze Orlenu: 1,6 mld zł
- Zaliczka wypłacona pośrednikowi: około 230 mln dolarów
- Zysk netto Orlenu w I półroczu 2026 r.: niemal 16 mld zł
- Zysk netto Orlenu rok wcześniej: niespełna 6 mld zł
- Projekt ustawy o nadzwyczajnych zyskach przyjęty przez rząd po raz drugi
- Prokurator Generalny Waldemar Żurek sprawuje osobisty nadzór nad śledztwami
Bezpieczeństwo na przejazdach kolejowych - nowe sankcje
Rada Ministrów przyjęła również projekt zaostrzający sankcje za wjazd na przejazdy kolejowe mimo czerwonego światła lub opuszczających się zapór i rogatek. Premier zapowiedział, że będzie apelował o szybkie przyjęcie tego zaostrzenia przepisów, podkreślając, że choć praca kierowców, szczególnie ciężarówek, jest bardzo wymagająca i trudna, nie można ryzykować ludzkim życiem.
"Zdaję sobie sprawę, że praca kierowców, szczególnie ciężarówek, jest bardzo wymagająca i trudna, ale nie możemy ryzykować ludzkim życiem, więc będę apelował o szybkie przyjęcie także tego zaostrzenia przepisów. I mam nadzieję, że wszyscy rozumieją potrzebę tych przepisów"
Donald Tusk, Premier RP
Kierowcy, którzy nie będą stosować się do przepisów, mają między innymi automatycznie tracić prawo jazdy na trzy miesiące. W najpoważniejszych przypadkach takie zachowania będą mogły zostać zakwalifikowane jako przestępstwo. Zmiany w prawie są odpowiedzią na narastający problem bezpieczeństwa na przejazdach kolejowych oraz apele środowiska kolejowego. To także reakcja na niedawną katastrofę w Sokolnikach Suchych na Mazowszu, gdzie pociąg Intercity zderzył się z ciężarówką. W wypadku zginęła jedna osoba, a wiele zostało rannych.
Co to oznacza dla mieszkańców Siedlce i regionu?
Decyzje podjęte przez Radę Ministrów mają bezpośredni wpływ na codzienne życie mieszkańców Siedlce i całego Mazowsza. Dla lokalnych kierowców kluczowe znaczenie ma drugie podejście do ustawy o podatku od nadzwyczajnych zysków firm paliwowych. Jeśli prezydent podpisze ustawę, środki z opodatkowania koncernów paliwowych pozwolą na kolejne obniżenie VAT i akcyzy na paliwa, co przełoży się na niższe ceny na stacjach benzynowych w Siedlcach i okolicach. To szczególnie istotne w regionie, gdzie wielu mieszkańców dojeżdża do pracy samochodem, a lokalne firmy transportowe i rolnicy odczuwają każdy wzrost kosztów paliwa.
Bezpieczeństwo na przejazdach kolejowych to z kolei temat, który dotyczy całego województwa mazowieckiego. Katastrofa w Sokolnikach Suchych pokazała, jak tragiczne w skutkach może być lekceważenie sygnalizacji. W regionie siedleckim znajduje się wiele przejazdów kolejowych, w tym na liniach lokalnych i trasach dojazdowych do miasta. Zaostrzenie kar, w tym automatyczna utrata prawa jazdy na trzy miesiące, ma działać odstraszająco i chronić życie zarówno kierowców, jak i pasażerów pociągów. Mieszkańcy Siedlce i powiatu siedleckiego mogą również śledzić postępy śledztwa w sprawie Orlenu, które - jak zapowiedział premier - będą sukcesywnie przekazywane opinii publicznej.